Każdego dnia w zastraszającym tempie rośnie ilość plastikowych odpadów generowanych przez ludzi. Nie wszyscy mają świadomość, że foliowe reklamówki czy plastikowa butelka rozkładają się setki lat. Aby przynajmniej w części ograniczyć zanieczyszczanie naszej planety, warto poznać zasady zero waste.

Co oznacza zero waste?

Zero waste można określić jako zmianę stylu życia polegającą na maksymalnej redukcji generowanych śmieci. To przede wszystkim świadomość w ograniczeniu produkcji i odpowiedniego postępowania z odpadami. Idea ta obejmuje niemal wszystkie strefy życia, zwłaszcza w zakresie konsumpcji jedzenia czy kupowania ubrań.
Zasady zero waste mają za zadanie doprecyzować i uporządkować wykonywane czynności w życiu codziennym.

Jakie są zasady zero waste?

Zero waste odejmuje 5 zasad, tzw. 5R:
Zasada 1 odmawiaj – przede wszystkim rzeczy, które są niepotrzebne, to np. odmowa korzystania lub pobierania zbędnych odpadów np. ulotek.
Zasada 2 ograniczaj – wprowadzenie minimalizmu poprzez ograniczenie kupowania zbędnych produktów.
Zasada 3 użyj ponownie – dotyczy stosowania opakowań wielorazowych oraz ponownego wykorzystania przedmiotów np. szklanych butelek.
Zasada 4 segreguj i przetwarzaj – dotyczy poprawnego segregowania odpadów.
Zasada 5 kompostuj – odnosi się do kompostowania odpadów organicznych.

Zero waste - od czego warto zacząć?

Po pierwsze: odpowiednie opakowania. Warto zaopatrzyć się w płócienne torby na zakupy, specjalne woreczki wielokrotnego użytku (w różnych rozmiarach) na owoce i warzywa lub plastikowe kobiałki oraz szklane lub plastikowe pudełka np. na ser bądź mięso. Trzeba mieć na uwadze, że takie plastikowe opakowania wielokrotnego użytku będą o wiele mniej szkodliwe dla środowiska niż np. woreczki foliowe.
Po drugie: dobra organizacja. Przed udaniem się do sklepu, warto dokładnie sprawdzić lodówkę i szafki, aby wiedzieć, co tak naprawdę jest niezbędne. Dobrze jest zrobić dokładną listę zakupów, co pozwoli również na odpowiednie dobranie własnych opakowań. Warto też zabrać ze sobą kilka woreczków na zapas.
Po trzecie: asertywność. Wiąże się ona z pierwszą zasadą zero waste – odmawiaj np. wzięcia ulotki, kupna torebki foliowej, przyjęcia gratisowej próbki zapakowanej w plastik.
Po czwarte: konsekwencja. Zasady zero waste warto stosować każdego dnia, wtedy przyniosą upragnione zmiany dla naszej planety.
W dalszej perspektywie wiele osób decyduje się na jeszcze większą odpowiedzialność, wybierając np. kosmetyki czy środki czystości tak, aby były one jak najbardziej naturalne, a ich wpływ na środowisko jak najmniejszy. Tak samo można kupować akcesoria do codziennej higieny - biodegradowalne zamiast plastikowych szczoteczki do zębów, a nawet opakowania kosmetyków, pędzle do makijażu itd.

Jak na co dzień wykorzystać styl zero waste?

Wybierając się na zakupy, warto udać się do małych, osiedlowych sklepów. Po pierwsze często zdarza się, że jakość produktów w szczególności warzyw i owoców, jest znacznie wyższa od tych w supermarketach. Po drugie lokalni sprzedawcy są bardziej otwarci na pakowanie produktów do własnych opakowań.
Kolejnym pomysłem jest kupno własnej butelki na wodę. Mimo iż często są one wykonane z plastiku, to na pewno ich wielokrotne użytkowanie będzie mniej szkodliwe dla środowiska. Jeśli ktoś nie jest zwolennikiem wody kranowej, warto zaopatrzyć się w dzbanek filtrujący bądź butelkę z takim wkładem. Osoby, które zrezygnowały z kupowania zgrzewek wody mineralnej ze zdumieniem zauważają, w jakim stopniu zmniejszyła się ilość wyrzucanego codziennie plastiku - a przecież dbanie o właściwe nawodnienie organizmu to podstawa!
Dobrze jest również posiadać własny kubek lub mały termos i z nim udać się do kawiarni - coraz więcej marek oferuje możliwość przygotowania gorących napojów we własnym kubku, przyniesionym przez klienta. Nierzadko można nawet spotkać się w takiej sytuacji z uzyskaniem rabatu, jeśli marka wspiera działania proekologiczne.
Kupując soki, wybierajmy te w butelkach, aby móc je później ponownie wykorzystać. W pubach poprośmy, aby woda lub inny napój był wlany do szklanki, a nie plastikowego kubka. Nie korzystajmy z plastikowych rurek, wybierajmy te metalowe wielokrotnego użytku bądź zrezygnujmy z nich całkowicie.
Warto również przemyśleć kupno nowych ubrań. Nie chodzi tutaj o całkowitą rezygnację, ale o dokładne przemyślenie, czy na pewno dana rzecz jest nam niezbędna. Zdobywający coraz więcej zwolenników nurt slow fashion ma wiele wspólnego z zero waste - wielu producentów oferuje odzież dobrej jakości, przygotowaną w duchu fair trade z organicznej bawełny lub materiałów pochodzacych z recyklingu. Dzięki wyższej jakości możemy też korzystać z odzieży dłużej.
To samo tyczy się elektroniki. Nie wymieniajmy sprzętu, tylko dlatego, że na rynku pojawił się nowy lepszy model skoro ten, który posiadamy dobrze działa. Ważną zmianą, którą możemy wprowadzić do życia codziennego, jest również zrezygnowanie z papierowych książek na rzecz e–booków.
Zanim zero waste zyskało na popularności, wielu ludzi było zdania, że konsumpcjonistyczne podejście do życia kiedyś musi się skończyć, ponieważ Ziemia ma ograniczone zasoby. Warto być świadomym naszych wyborów na co dzień. Nie trzeba od razu zmieniać wszystkiego. Metoda małych kroków wprowadzi istotne i korzystne zmiany dla naszej planety - a w dłuższej perspektywie i dla naszego życia.